Jeżeli Twoja firma nadal ma we wpisie kody PKD 2007, nie oznacza to jeszcze błędu. Co do zasady okres przejściowy trwa do 31 grudnia 2026 r. Problem zaczyna się wtedy, gdy przedsiębiorca zakłada, że po tej dacie urząd po prostu „przepisze” stare kody na nowe w sposób idealnie odpowiadający temu, czym firma faktycznie się zajmuje. Tak nie musi być. Stan prawny zweryfikowany na 24 września 2026 r. pokazuje, że po zakończeniu okresu przejściowego uruchamiany jest mechanizm automatycznego przeklasyfikowania, oparty na urzędowych kluczach powiązań PKD 2007–PKD 2025. Biznes.gov.pl opisuje to jako automatyczne przeklasyfikowanie od 1 stycznia 2027 r., a obowiązująca ustawa doprecyzowuje, że w CEIDG i REGON zastąpienie ma nastąpić w terminie do 31 stycznia 2027 r., jeżeli jest możliwe.
Największe ryzyko nie dotyczy kodów, które przechodzą prosto „jeden do jednego”. Dotyczy sytuacji, w których jeden stary kod PKD 2007 odpowiada kilku albo kilkudziesięciu kodom PKD 2025. Wtedy automat nie bada Twojej oferty, umów, strony internetowej ani struktury przychodów. Posługuje się kluczem przygotowanym przez GUS, w tym relacją interpretacyjną wskazaną dla wieloznacznych przejść. Dlatego przed końcem 2026 r. warto sprawdzić nie tylko, czy numer kodu się zmienił, ale przede wszystkim czy nowy opis faktycznie odpowiada działalności prowadzonej przez firmę.
Co stanie się po zakończeniu okresu przejściowego
PKD 2025 obowiązuje od 1 stycznia 2025 r. Rozporządzenie Rady Ministrów z 18 grudnia 2024 r. pozwoliło jednak, co do zasady, stosować PKD 2007 do działalności oznaczonej według starej klasyfikacji przed wejściem nowych przepisów, nie dłużej niż do 31 grudnia 2026 r. Oznacza to, że firma, która przez cały okres przejściowy nie miała zdarzenia wymuszającego zmianę kodów, może jeszcze we wrześniu 2026 r. widzieć we wpisie stare oznaczenia i działać zgodnie z przepisami.
Nie wszystkie rejestry działają w okresie przejściowym identycznie. W CEIDG przedsiębiorca już wpisany do ewidencji, który od 1 stycznia 2025 r. składa wniosek o zmianę wpisu, zawieszenie albo wznowienie działalności, musi wskazać działalność według PKD 2025. To oznacza, że wiele jednoosobowych firm zostało już „przeprowadzonych” na nową klasyfikację przy okazji zwykłej aktualizacji danych. Jeżeli we wpisie są dodatkowe miejsca wykonywania działalności, Biznes.gov.pl przypomina również o aktualizacji listy kodów dla każdego z nich.
W KRS i REGON zasada jest węższa: podmioty istniejące przed 2025 r., które składają wniosek o zmianę w zakresie przedmiotu działalności, mają posługiwać się PKD 2025. Jeżeli do końca 2026 r. przedmiot działalności pozostanie w starej klasyfikacji, uruchamiają się przepisy o zmianie automatycznej.
Warto rozróżnić datę uruchomienia mechanizmu od technicznego terminu jego wykonania. Biznes.gov.pl wskazuje 1 stycznia 2027 r. jako moment automatycznego przeklasyfikowania niezmienionych kodów. Ustawa z 21 listopada 2025 r. o zmianie ustawy o statystyce publicznej oraz niektórych innych ustaw stanowi natomiast, że w CEIDG i REGON przedmiot działalności, którego przedsiębiorca nie zmienił do 31 grudnia 2026 r. na PKD 2025, ma zostać zastąpiony automatycznie do 31 stycznia 2027 r., jeżeli jest to możliwe. W KRS zastosowanie ma mechanizm automatycznego wykreślenia starego przedmiotu i wpisania nowego zgodnie z relacjami między klasyfikacjami.
Jest też ważna konsekwencja dla CEIDG: jeżeli automatyczna zmiana nie jest możliwa, ustawa przewiduje po 31 stycznia 2027 r. wykreślenie wpisu z urzędu. Nie warto więc traktować końca okresu przejściowego jako neutralnego „sprzątania danych przez system”. Dla większości kodów automat powinien wykonać przeklasyfikowanie, ale przepisy wyraźnie przewidują również przypadek, w którym się to nie uda.
Osobnym, wcześniejszym wyjątkiem był kod PKD 2007 93.29.Z. Dla niego ustawodawca przewidział odrębny termin i automatyczne zastąpienie od 1 stycznia 2026 r. kodem 93.29.B dla podmiotów, które nie dokonały zmiany samodzielnie. Nie należy więc na jego podstawie wyciągać wniosku, że każdy stary kod może być pozostawiony bez kontroli do końca 2026 r.
Największa pułapka: jeden stary kod może prowadzić do wielu nowych
GUS wyróżnia w kluczach przejścia kilka typów relacji między PKD 2007 a PKD 2025. Najprostsza jest relacja 1:1, gdy jednemu staremu kodowi odpowiada jeden nowy. Są też przypadki, gdy kilka starych kodów łączy się w jeden nowy. Najwięcej uwagi wymagają relacje 1:n, czyli sytuacje, w których jeden kod PKD 2007 został podzielony na dwa lub więcej kodów PKD 2025. Występują również bardziej złożone relacje wieloznaczne.
Właśnie dla takich przypadków przygotowano interpretacje pozwalające sprowadzić wieloznaczne przejście do jednego wskazanego przyporządkowania na potrzeby automatyzacji. To technicznie rozwiązuje problem rejestrów, ale nie gwarantuje, że wybrany automatycznie kod najlepiej opisze konkretną firmę. Klucz nie zna Twojego modelu biznesowego. Opisuje relację pomiędzy klasyfikacjami. GUS wprost wskazuje, że dla relacji 1:n wybrano jedno najbardziej odpowiednie grupowanie ze względu na główny zakres danego grupowania i że takie interpretacje mają umożliwiać jednoznaczne automatyczne przeklasyfikowanie.
Dobrym przykładem jest popularny w e-commerce stary kod 47.91.Z „Sprzedaż detaliczna prowadzona przez domy sprzedaży wysyłkowej lub Internet”. W oficjalnym kluczu PKD 2007–PKD 2025 ten jeden kod ma aż 37 odpowiadających pozycji PKD 2025, zależnie między innymi od rodzaju sprzedawanych towarów. W tabeli pojawiają się osobne kody dla sprzedaży owoców i warzyw, mięsa, obuwia, kosmetyków, artykułów używanych, gier i zabawek, zegarków i biżuterii oraz wielu innych kategorii. Jako relację interpretacyjną uproszczoną do 1:1 GUS oznaczył przy tym kod 47.71.Z „Sprzedaż detaliczna odzieży”.
To pokazuje, dlaczego zdanie „urząd sam mi zmieni PKD” może być biznesowo niewystarczające. Jeżeli sklep internetowy sprzedaje przede wszystkim elektronikę, części, wyposażenie domu albo kosmetyki, pozostawienie starego 47.91.Z do automatycznego przeklasyfikowania może nie odzwierciedlić rzeczywistego asortymentu tak dobrze, jak samodzielne wskazanie właściwych kodów PKD 2025. W nowej klasyfikacji stary, szeroki kod sprzedaży internetowej został rozdzielony między liczne pozycje odpowiadające rodzajom sprzedawanych towarów.
Podobny problem może wystąpić poza handlem internetowym: stary kod mógł obejmować zakres, który PKD 2025 rozdzieliła na kilka bardziej szczegółowych działalności. Dlatego przy każdej relacji 1:n trzeba odpowiedzieć na dwa pytania: które nowe kody odpowiadają czynnościom rzeczywiście wykonywanym przez firmę oraz który z nich powinien być działalnością przeważającą. Jeżeli masz odpowiednik 1:1, ryzyko niedopasowania jest mniejsze, ale nadal warto przeczytać zakres nowego grupowania. Jeżeli odpowiedników jest kilka, nie wybieraj kodu wyłącznie dlatego, że jego numer lub nazwa wyglądają znajomo. Przy szerokim starym kodzie trzeba porównać wyjaśnienia PKD 2025 z rzeczywistymi produktami i usługami firmy.
W KRS problem jest dodatkowo praktyczny, bo ujawnia się maksymalnie 10 kodów PKD, w tym jeden kod działalności przeważającej. Jeżeli stary kod rozgałęzia się na wiele nowych, trzeba świadomie wybrać te działalności, które rzeczywiście mają znaczenie dla spółki, zamiast próbować kopiować cały klucz przejścia.
Co sprawdzić i zrobić przed 31 grudnia 2026 r.
Najlepsza procedura nie zaczyna się od wyszukiwarki kodów, tylko od aktualnego wpisu firmy. Najpierw ustal, czy w CEIDG, KRS lub REGON nadal widnieją kody PKD 2007. Jeżeli wpis został już zaktualizowany po 1 stycznia 2025 r., część pracy może być wykonana. Nie zakładaj jednak, że skoro numer wygląda znajomo, kod jest „stary” albo „nowy” — część symboli nie zmieniła się, a zmiany PKD obejmowały również zakresy i opisy grupowań.
- Zrób listę wszystkich obecnych kodów — głównego i dodatkowych. W CEIDG sprawdź również kody przypisane do dodatkowych miejsc wykonywania działalności.
- Sprawdź każdy kod w kluczu PKD 2007–PKD 2025 GUS. Zwróć uwagę, czy relacja jest jednoznaczna, czy wieloznaczna. Jeżeli przy starym kodzie widzisz kilka nowych pozycji, nie kończ analizy na pierwszym wyniku.
- Porównaj zakresy i wyjaśnienia z realną działalnością. Patrz na to, co sprzedajesz, produkujesz lub świadczysz obecnie, a nie na to, czym firma miała zajmować się kilka lat temu.
- Ustal działalność przeważającą. W CEIDG powinna nią być działalność mająca największy udział w przychodach ze sprzedaży towarów lub usług. W KRS również trzeba wskazać jeden przedmiot przeważającej działalności.
- Usuń kody „na zapas”. Biznes.gov.pl wskazuje, że we wpisie CEIDG powinny znajdować się kody działalności faktycznie wykonywanej. Aktualizacja PKD 2025 jest więc dobrą okazją do uporządkowania wpisu.
- Sprawdź skutki branżowe. Jeżeli działalność jest regulowana, wymaga koncesji, zezwolenia albo wpisu do rejestru działalności regulowanej, przy zmianie kodu sprawdź obowiązki wobec właściwego organu.
- Złóż zmianę z wyprzedzeniem. Nie planuj aktualizacji na ostatni dzień grudnia. Jeżeli pojawi się problem z doborem kodu, reprezentacją spółki, uchwałą albo zakresem umowy spółki, zostaw sobie czas na poprawę.
Dla przedsiębiorcy z CEIDG zmiana kodów jest bezpłatna. W przypadku spółek trzeba dodatkowo sprawdzić, czy wybrane kody mieszczą się w przedmiocie działalności wynikającym z umowy lub statutu. Nie każda aktualizacja numerów wymaga zmiany umowy spółki, ale nowy rzeczywisty obszar działalności może już takiej zmiany wymagać.
Po aktualizacji zrób jeszcze jedną rzecz: sprawdź aktualny wpis i porównaj go z listą przygotowaną przed złożeniem wniosku. Celem nie jest samo „posiadanie PKD 2025”, lecz doprowadzenie do sytuacji, w której rejestr opisuje to, co firma faktycznie robi. To szczególnie ważne przy kodach wieloznacznych, gdzie automatyczny klucz służy do technicznego przeklasyfikowania, a nie do indywidualnej analizy przedsiębiorstwa.
FAQ
Czy jeśli nic nie zrobię do końca 2026 r., moje kody na pewno zmienią się automatycznie?
Mechanizm automatycznego przeklasyfikowania jest przewidziany w przepisach. Dla CEIDG i REGON ustawa mówi o zastąpieniu przedmiotu działalności według PKD 2025 do 31 stycznia 2027 r., jeżeli jest to możliwe. Dla KRS stosuje się mechanizm automatycznej zmiany oparty na relacjach między klasyfikacjami. W CEIDG ustawa przewiduje także wykreślenie wpisu z urzędu po 31 stycznia 2027 r., jeżeli automatyczna zmiana nie jest możliwa.
Czy automat wpisze wszystkie nowe kody, które pasują do mojego starego kodu?
Nie należy tego zakładać. Przy relacjach 1:n GUS wskazuje interpretację pozwalającą na jednoznaczne przeklasyfikowanie. Jeżeli jeden stary kod obejmował kilka różnych rodzajów działalności, samodzielna aktualizacja pozwala wskazać kody odpowiadające temu, co rzeczywiście robisz.
Mam stary kod 47.91.Z dla sklepu internetowego. Czy powinienem go sprawdzić w pierwszej kolejności?
Tak. To jeden z najbardziej czytelnych przykładów relacji wieloznacznej: w kluczu GUS ma 37 odpowiedników w PKD 2025. W praktyce trzeba dobrać kody do sprzedawanego asortymentu, a nie tylko do faktu, że sprzedaż odbywa się przez Internet.
Czy każda firma wpisana do CEIDG nadal może mieć PKD 2007 do 31 grudnia 2026 r.?
Nie. Jeżeli przedsiębiorca po 1 stycznia 2025 r. składał w CEIDG wniosek o zmianę wpisu, zawieszenie albo wznowienie działalności, powinien przejść na PKD 2025. Okres przejściowy ma znaczenie przede wszystkim dla wpisów, których nie aktualizowano w sposób uruchamiający obowiązek wskazania nowych kodów.
Co jeśli w KRS automatycznie zniknie dotychczasowa działalność przeważająca, bo nie da się jej przypisać?
Przepisy przewidują, że jeżeli stary przedmiot działalności zostanie wykreślony bez wpisania nowego na podstawie relacji, a chodzi o działalność przeważającą, podmiot ma zgłosić nowy przedmiot przeważającej działalności przy pierwszym wniosku o zmianę danych w KRS, nie później niż w ciągu pięciu lat od wykreślenia.
Rekomendacja operacyjna: nie czekaj na styczeń 2027 r. Najpóźniej w IV kwartale 2026 r. wyciągnij aktualny wpis firmy, oznacz wszystkie kody PKD 2007, sprawdź je w kluczu GUS i ręcznie przeanalizuj każdą relację 1:n. Następnie złóż aktualizację w CEIDG, KRS albo REGON z takim zestawem PKD 2025, który odpowiada faktycznej działalności firmy. Jeżeli masz stary kod o szerokim zakresie — zwłaszcza 47.91.Z — potraktuj go jako priorytet, a nie jako kod, który bezpiecznie można zostawić automatowi.
